Dr Agnieszka Leonarska uczestniczyła w międzynarodowym szkoleniu w CERN w Genewie. Program obejmował wykłady, warsztaty oraz wizyty w miejscach, gdzie na co dzień prowadzi się zaawansowane eksperymenty fizyczne.

W dniach 22–27 marca 2026 roku dr Agnieszka Leonarska wzięła udział w szkoleniu zorganizowanym przez Ośrodek Rozwoju Edukacji w Warszawie, na zlecenie Ministerstwa Edukacji Narodowej, we współpracy z CERN.

CERN to międzynarodowy ośrodek badawczy położony na granicy Szwajcarii i Francji. Pracuje tam kilka tysięcy naukowców z całego świata, w tym także z Polski. To właśnie tam znajduje się Wielki Zderzacz Hadronów – największe na świecie urządzenie do badania najmniejszych cząstek materii. W praktyce oznacza to, że naukowcy rozpędzają cząstki do ogromnych prędkości i zderzają je ze sobą, aby lepiej zrozumieć, z czego zbudowany jest wszechświat.

Program szkolenia

Szkolenie obejmowało 40 godzin zajęć – wykładów, warsztatów i spotkań w laboratoriach. Uczestnicy poznali m.in.:

• podstawy fizyki cząstek elementarnych,
• działanie detektorów, czyli urządzeń rejestrujących efekty zderzeń,
• zagadnienia związane z antymaterią,
• zasady działania akceleratorów cząstek,
• zastosowanie technologii wykorzystywanych w CERN w medycynie,
• rozwiązania informatyczne używane do przetwarzania ogromnych ilości danych.

Zajęcia prowadzili doświadczeni naukowcy i specjaliści związani z CERN oraz polskimi instytucjami badawczymi.

Ważną częścią szkolenia były wizyty w miejscach, gdzie prowadzi się eksperymenty.

Centrum sterowania i hala testowa SM18

To tutaj kontroluje się działanie akceleratorów i testuje ich elementy, m.in. magnesy, które odpowiadają za prowadzenie cząstek w odpowiednich torach.

Eksperyment ATLAS

Jeden z największych eksperymentów fizycznych na świecie. Analizuje dane ze zderzeń cząstek, co pozwala badać ich właściwości – w tym tzw. bozon Higgsa. W najbliższych latach planowana jest jego rozbudowa, która umożliwi jeszcze dokładniejsze pomiary.

Eksperyment CMS

Drugi kluczowy eksperyment przy Wielki Zderzacz Hadronów. To ogromny detektor, który zbiera dane ze zderzeń. Jego pole magnetyczne jest wielokrotnie silniejsze niż ziemskie, co pozwala precyzyjnie analizować ruch cząstek.

LEIR i ISOLDE

Instalacje, w których bada się jądra atomowe, również te bardzo niestabilne. Dzięki takim badaniom lepiej rozumiemy procesy zachodzące w przyrodzie, ale też rozwijamy technologie wykorzystywane np. w medycynie.

Fabryka antymaterii i centrum komputerowe

W CERN prowadzi się także badania nad antymaterią – czyli cząstkami o przeciwnych właściwościach niż znane nam cząstki. Równocześnie ogromne ilości danych z eksperymentów są analizowane w rozbudowanych centrach komputerowych.

Wiedza, którą można wykorzystać na zajęciach

Udział w szkoleniu w CERN pozwolił dr Agnieszce Leonarskiej zobaczyć z bliska, jak wygląda praca w jednym z najważniejszych ośrodków badawczych na świecie. To nie tylko wiedza teoretyczna, ale też konkretne przykłady rozwiązań i technologii, które znajdują zastosowanie m.in. w medycynie czy informatyce i przełożą się na jeszcze skuteczniejszą pracę ze studentami.